KISA CEVAP
Asliye ceza mahkemesinin görevine giren işlerde tutukluluk en çok 1 yıl, uzatmayla 1 yıl 6 aydır. Ağır ceza işlerinde 2 yıldır ve uzatmalarla 5 yılı, devlete karşı suçlar ile terör suçlarında 7 yılı geçemez (CMK m.102).
Azami tutukluluk süreleri
| Suç | Soruşturma evresi | Toplam (uzatmalar dahil) |
|---|---|---|
| Asliye ceza işleri | 6 ay | 1 yıl 6 ay |
| Ağır ceza işleri | 1 yıl | 5 yıl |
| Devlete karşı suçlar (TCK Dördüncü Kısım 4–7. Bölüm) ve terör suçları | 1 yıl 6 ay + 6 ay | 7 yıl |
| Toplu olarak işlenen suçlar | 1 yıl 6 ay + 6 ay | Mahkemenin görevine göre |
Suç tarihinde 15 yaşını doldurmamış çocuklarda bu süreler yarı, 18 yaşını doldurmamış çocuklarda dörtte üç oranında uygulanır (m.102/5).
Azami süre ne anlama gelir?
Bu süreler bir hak değil, bir üst sınırdır. Tutuklamanın şartları ortadan kalkmışsa, azami süre dolmasa da kişi serbest bırakılmalıdır. Tutukluluğun devamı soruşturmada sulh ceza hâkimliği, kovuşturmada mahkeme tarafından en geç otuz günde bir incelenir (CMK m.108). Şüpheli veya sanık da her zaman tahliye talebinde bulunabilir; tutukluluğun devamına ilişkin kararlara iki hafta içinde itiraz edilebilir.
Ölçülülük
Azami sürenin dolmasını beklemeden, tutuklulukta geçen sürenin beklenen cezaya oranı da değerlendirilmelidir. Örneğin verilecek cezanın infazında cezaevinde geçirilecek süreye yaklaşan bir tutukluluk, ölçülülük ilkesiyle bağdaşmaz. Cezaevinde fiilen geçecek süreyi görmek için infaz hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Tutuklama şartları, katalog suçlar ve itiraz yolu için tutukluluğa itiraz yazısına bakabilirsiniz.
Kaynaklar
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.100, m.102, m.108 (mevzuat.gov.tr)
